ผู้สูงอายุเวียนหัวน้อยลงเมื่อลุกเดินได้จริง เมื่อคนดูแลสังเกตอาการเวียนหัว ได้ตั้งแต่ระยะแรก และช่วยพยุงทันเวลา ก่อนที่จะเสียหลักหรือหกล้ม หลายบ้านที่ผู้สูงอายุเวียนหัวบ่อยตอนลุกยืน มักไม่รู้ว่าอาการนี้ป้องกันได้ด้วยวิธีง่ายๆ บทความนี้ชวนดูสัญญาณเตือนที่ต้องระวัง และวิธีรับมือที่ถูกต้อง
ทำไมผู้สูงอายุถึงเวียนหัวเมื่อลุกยืน
อาการเวียนหัวเมื่อลุกยืนเร็วเกินไป เกิดจากความดันโลหิตที่ปรับตัวไม่ทันเมื่อเปลี่ยนท่าทางกะทันหัน พบได้บ่อยในผู้สูงอายุมากกว่าคนทั่วไป หากคนดูแลสังเกตอาการเวียนหัว ได้เร็ว ก็ช่วยป้องกันอุบัติเหตุร้ายแรงได้ทันท่วงที
- ความดันโลหิตลดลงชั่วคราวเมื่อลุกยืนเร็ว ทำให้เลือดไปเลี้ยงสมองไม่ทัน
- ยาบางชนิดที่ผู้สูงอายุกินอยู่ อาจเพิ่มความเสี่ยงเวียนหัวเมื่อลุกยืน
- ร่างกายขาดน้ำ ทำให้ความดันโลหิตต่ำกว่าปกติ
- นั่งหรือนอนนานเกินไปโดยไม่ขยับตัว ทำให้ลุกยืนแล้วเวียนหัวง่ายขึ้น
- อากาศร้อนจัดทำให้เสียเหงื่อมาก ส่งผลต่อความดันโลหิตเช่นกัน
วิธีรับมือเมื่อผู้สูงอายุลุกเดิน
| วิธี | ทำไมช่วยได้ | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| นั่งพักก่อนลุกเดินทุกครั้ง | ให้ร่างกายปรับความดันโลหิตทันเวลา | นั่งที่ขอบเตียงสักครู่ก่อนลุกยืนจริง |
| ลุกช้าลดเวียนหัวได้ผลดี | ป้องกันความดันโลหิตลดฮวบกะทันหัน | ลุกทีละขั้น จากนอนเป็นนั่ง แล้วค่อยยืน |
| พยุงทันเวลาป้องกันหกล้ม | ลดความเสี่ยงบาดเจ็บรุนแรงจากการล้ม | อยู่ใกล้พร้อมพยุงทุกครั้งที่ผู้สูงอายุลุกเดิน |
การลุกช้าลดเวียนหัว เป็นเทคนิคที่ทำได้ง่ายที่สุดแต่หลายบ้านมองข้าม เพียงให้ผู้สูงอายุเปลี่ยนท่าทีละขั้นตอน จากนอนเป็นนั่ง พักสักครู่ แล้วค่อยยืนขึ้น แทนการลุกขึ้นยืนทันทีจากท่านอน ก็ช่วยลดอาการเวียนหัวได้มากโดยไม่ต้องพึ่งอุปกรณ์หรือยาใดๆ เพิ่มเติม
สัญญาณเตือนที่ต้องระวัง
บางสัญญาณเตือนที่ต้องระวัง บอกได้ว่าอาการเวียนหัวของผู้สูงอายุอาจไม่ใช่เรื่องปกติธรรมดาอีกต่อไป คนดูแลสังเกตอาการเวียนหัว เหล่านี้ได้เร็ว ยิ่งช่วยป้องกันปัญหาที่รุนแรงขึ้นได้ทันเวลา
- เวียนหัวทุกครั้งที่ลุกยืนอย่างต่อเนื่องหลายวัน
- มีอาการหน้ามืดจนเกือบหมดสติร่วมด้วย
- เวียนหัวรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ ไม่ดีขึ้นแม้พักผ่อนเพียงพอ
- มีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น ใจสั่นหรือแขนขาอ่อนแรง
ผู้สูงอายุเวียนหัวน้อยลงเมื่อลุกเดินได้จริง เมื่อคนดูแลสังเกตอาการเวียนหัว ตั้งแต่ระยะแรก ด้วยการนั่งพักก่อนลุกเดินทุกครั้ง ลุกช้าลดเวียนหัว และพยุงทันเวลาป้องกันหกล้ม ช่วยให้ผู้สูงอายุลุกเดินได้อย่างปลอดภัยมากขึ้น
ปรับสภาพแวดล้อมในบ้านให้ปลอดภัยขึ้น
นอกจากเทคนิคการลุกยืนแล้ว การปรับสภาพแวดล้อมในบ้าน ยังช่วยลดความเสี่ยงจากอาการเวียนหัวได้อีกทางหนึ่ง โดยเฉพาะจุดที่ผู้สูงอายุต้องลุกเดินบ่อย
- ติดตั้งราวจับบริเวณข้างเตียงและในห้องน้ำ ให้จับพยุงตัวได้ทันที
- จัดแสงสว่างให้เพียงพอ โดยเฉพาะเวลากลางคืนที่มักลุกเดินไปห้องน้ำ
- เก็บสายไฟและของที่วางเกะกะพื้นทางเดินให้เรียบร้อย
- เตรียมน้ำดื่มไว้ใกล้ตัว ป้องกันภาวะขาดน้ำที่กระตุ้นอาการเวียนหัว
การจัดสภาพแวดล้อมเหล่านี้ ทำงานควบคู่ไปกับการที่คนดูแลสังเกตอาการเวียนหัว ได้อย่างสม่ำเสมอ ช่วยลดความเสี่ยงหกล้มได้มากกว่าการทำอย่างใดอย่างหนึ่งเพียงอย่างเดียว
เมื่อไหร่ควรพาไปพบแพทย์
บางสถานการณ์ควรพาผู้สูงอายุไปพบแพทย์แทนการรับมือเองที่บ้าน เพื่อความปลอดภัย การมีคนดูแลสังเกตอาการเวียนหัว อยู่ใกล้ตัวตลอดเวลา ช่วยให้ตัดสินใจได้เร็วขึ้นว่าเมื่อไหร่ควรรับมือเองและเมื่อไหร่ควรพาไปโรงพยาบาลทันที ไม่ปล่อยให้อาการลุกลามจนสายเกินแก้
- เวียนหัวบ่อยขึ้นเรื่อยๆ โดยไม่ทราบสาเหตุชัดเจน
- เคยหกล้มจากอาการเวียนหัวมาก่อนแล้ว
- เริ่มมียาใหม่และสงสัยว่าเป็นสาเหตุของอาการเวียนหัว
- มีอาการร่วมที่น่ากังวล เช่น เจ็บหน้าอกหรือหายใจลำบาก
- เวียนหัวรุนแรงจนไม่สามารถทรงตัวยืนได้เองเลย
การพาไปพบแพทย์ตั้งแต่เนิ่นๆ ช่วยหาสาเหตุที่แท้จริงได้เร็วกว่า และป้องกันไม่ให้อาการเวียนหัวรุนแรงขึ้นจนเกิดอุบัติเหตุร้ายแรง คนดูแลที่คอยสังเกตอาการเวียนหัว อย่างสม่ำเสมอ จะรู้ทันทีว่าเมื่อไหร่ควรพาไปพบแพทย์แทนการรอดูอาการต่อไปเรื่อยๆ
ติดต่อเรา|แม่บ้านสุขสวัสดิ์
แม่บ้านสุขสวัสดิ์ ให้บริการจัดหาคนดูแลที่สังเกตอาการเวียนหัวและช่วยพยุงผู้สูงอายุลุกเดินได้ทันเวลาเสมอ เพื่อให้ผู้สูงอายุเวียนหัวน้อยลง และลดความเสี่ยงหกล้มในชีวิตประจำวันได้จริง สอบถามทีมงานได้ก่อนตัดสินใจ ใช้เวลาคุยประมาณ 20 ถึง 30 นาที
- โทร:02-118-3737 / 082-333-7070
- Line:@maid2015
- เว็บ:https://www.แม่บ้านสุขสวัสดิ์.com
- เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidbangkok/
อ้างอิง
[1] MedlinePlus ห้องสมุดการแพทย์แห่งชาติสหรัฐฯ ข้อมูลเรื่องอาการเวียนหัวและอาการบ้านหมุน รวมถึงอาการเวียนหัวเมื่อลุกยืน|https://medlineplus.gov/dizzinessandvertigo.html
